استپ وزنی زمانی اتفاق می افتد که فرد مدتی برای کاهش وزن تلاش می کند،
اما با وجود ادامه برنامه غذایی و فعالیت بدنی، عدد روی ترازو دیگر مانند گذشته کاهش پیدا نمی کند.
این اتفاق در مسیر کاهش وزن نسبتاً رایج است و لزوماً به معنی بی اثر شدن کامل رژیم نیست.
تغییر نیاز انرژی بدن، عادت کردن به میزان فعالیت، تغییرات برنامه غذایی و حتی تفاوت
در اندازه گیری وزن می توانند در این وضعیت نقش داشته باشند.
به همین دلیل، قبل از اینکه رژیم را سخت تر کنیم یا وعده های غذایی را به
شکل افراطی حذف کنیم، بهتر است علت توقف وزن بررسی شود.
مشاوره تخصصی برای تناسب اندام
بهترین متخصص تغذیه و درمانگر چاقی و لاغری
استپ وزنی به دوره ای گفته می شود که روند کاهش وزن برای مدتی متوقف
یا بسیار کند می شود و وزن فرد تقریباً در یک محدوده باقی می ماند.
در ابتدای یک برنامه کاهش وزن، ممکن است وزن نسبتاً سریع تر تغییر کند؛
اما با گذشت زمان، سرعت کاهش وزن معمولاً کمتر می شود.
یکی از دلایل این موضوع این است که وقتی وزن بدن پایین تر می آید،
بدن برای حفظ وزن جدید به انرژی کمتری نیاز دارد.
بنابر این نمی توان انتظار داشت سرعت کاهش وزن در تمام هفته ها دقیقاً یکسان باشد.
استپ وزنی همچنین باید از نوسانات طبیعی وزن جدا شود.
تغییرات آب بدن، میزان غذای مصرف شده و شرایط روزانه می توانند عدد ترازو را تغییر دهند؛
بنابر این چند روز ثابت ماندن وزن به تنهایی به معنی استپ وزنی نیست.
مشاهده صفحه : درمان چاقی و اضافه وزن
یکی از دلایل مهم، تغییر نیاز انرژی بدن در طول کاهش وزن است.
وقتی وزن کاهش پیدا میکند، بدن نسبت به ابتدای مسیر انرژی کمتری برای حفظ وزن جدید نیاز دارد.
از طرف دیگر، ممکن است فرد بدون اینکه متوجه شود فعالیت روزانه اش کمتر شده باشد
یا مقدار غذا و نوشیدنیهای پرکالری بهتدریج افزایش پیدا کرده باشد.
گاهی نیز برنامه ای که در ابتدای مسیر باعث کاهش وزن شده،
بعد از مدتی دیگر با شرایط جدید فرد هماهنگ نیست و نیاز به ارزیابی مجدد دارد.
عوامل دیگری مانند خواب ناکافی، استرس، برخی بیماری ها و بعضی دارو ها نیز می توانند مدیریت وزن را دشوار تر کنند.
مشاهده صفحه : چرا هرچی رژیم میگیرم لاغر نمیشم؟
خیر. ثابت ماندن وزن برای یک دوره به این معنی نیست که برنامه غذایی حتماً شکست خورده است.
گاهی فرد روند کاهش وزن را با وزن کشی های بسیار نزدیک به هم بررسی می کند و تغییرات کوتاه مدت
را به عنوان توقف کامل در نظر می گیرد. در حالی که ارزیابی روند وزن در یک بازه زمانی مناسب، تصویر دقیق تری ایجاد می کند.
همچنین اگر برنامه غذایی برای شرایط فعلی فرد طراحی نشده باشد، ممکن است نیاز به اصلاح داشته باشد.
برنامه های موفق کاهش وزن معمولاً فقط یک رژیم ثابت نیستند
و شامل تغذیه مناسب، فعالیت بدنی، پیگیری و حمایت مستمر می شوند.
بنابر این در مواجهه با استپ وزنی، بهتر است ابتدا وضعیت واقعی بررسی شود و سپس درباره تغییر برنامه تصمیم گرفته شود.
قبل از کاهش شدید کالری یا حذف گروه های غذایی، بهتر است چند مورد بررسی شود.
میزان واقعی غذا و نوشیدنی های مصرفی، اندازه وعده ها، میان وعده ها
و خوراکی هایی که ممکن است در طول روز فراموش شوند، اهمیت دارند.
همچنین میزان فعالیت روزانه باید بررسی شود. ممکن است فرد همچنان ورزش کند،
اما فعالیت خارج از زمان ورزش مانند پیاده روی یا تحرک روزانه کاهش پیدا کرده باشد.
خواب و استرس نیز نباید نادیده گرفته شوند. مدیریت وزن فقط
به غذای مصرفی محدود نیست و خواب، فعالیت بدنی و شرایط زندگی نیز می توانند بر روند وزن اثر بگذارند.
لزومی ندارد. کاهش بیشتر غذا بدون بررسی علت استپ وزنی می تواند انتخاب مناسبی نباشد.
هدف از یک برنامه کاهش وزن اصولی این نیست که فرد برای رسیدن به عدد پایین تر،
دائماً مقدار غذای خود را کمتر کند. برنامه غذایی باید انرژی و مواد مغذی
مورد نیاز بدن را تأمین کند و در عین حال برای کاهش وزن مناسب باشد.
اگر وزن برای مدتی ثابت مانده است، بهتر است ابتدا مقدار واقعی دریافت غذایی،
فعالیت بدنی، روند وزن و شرایط فرد بررسی شود.
در بعضی افراد، اصلاح اندازه وعده ها یا ترکیب وعده های غذایی می تواند کافی باشد
و در بعضی دیگر لازم است برنامه به شکل دقیق تری توسط متخصص تغذیه ارزیابی شود.
مشاهده صفحه : تفاوت کاهش وزن و کاهش سایز چیست؟
فعالیت بدنی می تواند به مدیریت وزن کمک کند، اما افزایش شدید و ناگهانی ورزش همیشه راهحل استپ وزنی نیست.
برای بسیاری از بزرگسالان، فعالیت هوازی منظم در کنار تمرینات تقویت عضلات می تواند
بخشی از برنامه مدیریت وزن باشد. راهنمای NIDDK برای بزرگسالان سالم حداقل ۱۵۰ دقیقه
فعالیت هوازی با شدت متوسط در هفته و فعالیت تقویت عضلات در دو روز یا بیشتر را پیشنهاد میکند.
البته میزان مناسب فعالیت به شرایط جسمی، سن، وضعیت سلامتی و توانایی فرد بستگی دارد.
اگر فرد بیماری زمینه ای، آسیب جسمی یا محدودیت حرکتی دارد، بهتر است نوع و مقدار فعالیت با نظر متخصص مشخص شود.
اگر وزن برای مدتی قابل توجه ثابت مانده، روند کاهش وزن برخلاف برنامه پیش می رود
یا فرد با وجود رعایت دقیق برنامه تغییر مورد انتظار را نمی بیند، بهتر است شرایط او توسط متخصص بررسی شود.
در این ارزیابی ممکن است سابقه غذایی، میزان فعالیت، خواب، دارو ها، بیماری های زمینه ای
و شاخص هایی مانند BMI و اندازه دور کمر بررسی شوند. عوامل متعددی
از جمله دارو ها، بیماری ها، ژنتیک، خواب و شرایط محیطی می توانند روی مدیریت وزن اثر بگذارند.
در برخی افراد نیز استفاده از دارو های کاهش وزن یا سایر روش های درمانی ممکن است مطرح شود،
اما این روشها باید بر اساس شرایط فرد و زیر نظر متخصص انجام شوند و جایگزین تغذیه مناسب و فعالیت بدنی نیستند.
هیچ روشی نمی تواند تضمین کند که وزن در تمام مراحل کاهش وزن بدون توقف پایین بیاید.
هدف منطقیتر این است که روند کاهش وزن قابل ادامه و قابل حفظ باشد.
داشتن برنامه غذایی متناسب با نیاز فرد، فعالیت بدنی منظم، توجه به خواب و استرس
و پیگیری منظم وزن می تواند به مدیریت بهتر روند کمک کند. برنامه های کاهش وزن
موفق نیز معمولاً روی تغییرات پایدار و قابل ادامه تمرکز دارند، نه کاهش وزن بسیار سریع.
اگر وزن برای مدتی ثابت شد، بهتر است آن را به عنوان یک علامت برای بررسی برنامه
در نظر بگیریم، نه دلیلی برای حذف افراطی غذا یا استفاده خودسرانه از دارو و مکمل.
در نهایت، استپ وزنی یک وضعیت یکسان برای همه افراد نیست. علت آن می تواند
از تغییرات ساده در دریافت غذا و فعالیت روزانه تا عوامل پزشکی متفاوت باشد؛
بنابراین راه حل مناسب نیز باید بر اساس شرایط همان فرد مشخص شود.
سؤال متداول
دورهای است که روند کاهش وزن برای مدتی متوقف یا بسیار کند میشود.
مدت آن ثابت نیست و به شرایط فرد و علت توقف وزن بستگی دارد.
بله، کاهش وزن همیشه با سرعت ثابت اتفاق نمیافتد.
خیر، کاهش شدید غذا بدون بررسی علت توصیه نمیشود.
فعالیت بدنی میتواند به مدیریت وزن کمک کند، اما مقدار آن باید متناسب با شرایط فرد باشد
خیر. ممکن است برنامه نیاز به ارزیابی یا اصلاح داشته باشد.
اگر توقف وزن طولانی شود یا با وجود رعایت برنامه، روند کاهش وزن پیش نرود.
مشاروه تخصصی و درمان لاغری
